2018

The Sound of Protest

Deel Tweet

In mei ‘18 is het exact een halve eeuw geleden dat de woelige studentenrevoltes zich in Parijs over heel Europa verspreidden. Naar aanleiding hiervan doopte de stad Brussel 2018 om tot het ‘Jaar Van De Contestatie’ en vroeg het alle Brusselse culturele spelers om een antwoord te bieden op de vraag: "Wat blijft er 50 jaar na mei ‘68 over van de maatschappelijke, politieke en culturele revolutie? Welke vormen van contestatie kennen we vandaag?"

AB speelt daarop in en trekt de kaart van protestmuziek. Het huidige sociale en politieke klimaat is hier jammer genoeg de ‘gedroomde’ voedingsbodem voor. Opvallend: "It’s remarkable that—in a year hijacked by Trump’s reckless, witless Twitter belches—artists didn’t dive to meet his level" - Pitchfork. Alsook: "Most of the year's socially conscious music has been far more personal than political" - Consequence Of Sound.

AB verdiept zich in The Sound Of Protest en laat de stem van Turkse sociale protestsongs, Londense grime, de roep naar (muzikale) grenze(n)loosheid, de Black Lives Matter-beweging en punkiconen volop weerklinken.

TURKSE SOCIALE PROTESTSONGS

Sinds een tijdje het jongste snoepje van de indiescene: Turkse psychedelica. Labels als Finders Keepers zorgen voor een revitalisering van het erfgoed door een constante stroom Turkse reissues, volksheldin Selda Bağcan wordt op grote schaal herontdekt en ook hedendaagse acts als Gaye Su Akyol, Derya Yildirim, BaBa ZuLa en Altin Gün omarmen de stijl volop. Allen refereren ze naar de hoogdagen van de Turkse psychedelica uit de jaren ’60 - ’70 toen Anatolische rock/folk fusioneerde met Westerse rock ’n roll. Artiesten als Erkin Koray - vaak gesampled door Gonjasufi - Ersen, Bariș Manço, Selda Bağcan of Cem Karaca, waren dé Turkse helden van die tijd die bovendien vaak politieke activisten waren. Tijd om de poorten van het genre te openen ...

Enter SELDA BAĞCAN wiens songs vaak een sociaal-politieke boodschap uitdragen, wat haar enorm populair maakte bij de linkse activisten tijdens de politiek gepolariseerde jaren ’70. Na de Turkse staatsgreep in 1980 werd ze vervolgd door het militaire regime en belandde ze de jaren daarop driemaal (!) in de gevangenis. Zelfs haar paspoort werd haar ontnomen. Zo kon ze tot in ’87 niet in het buitenland optreden. In ’93 bracht ze de single ‘Uğurlar Olsun’ (‘Farewell’) uit, een weeklacht aan de vermoorde onderzoeksjournalist Uğur Mumcu. De song werd het symbool voor de politieke turbulenties van de jaren ’90. Ook met de Gezi Park-protesten in ’13 toonde Selda zich solidair.

Enter BABA ZULA die het fundament legde voor de zogenaamde Istanbul psychedelica. Hun unieke psychedelische sound combineert traditionele Turkse instrumenten, electronica, reggae en dub waarbij de electrische saz - een Turks snaarinstrument - een centrale rol speelt. Hun muziek beschouwen ze vaak als (politiek) statement. Een song als ‘Efkarli Yaprak’ (‘Worried Leaf’) gaat over de nonkel van frontman Osman Murat Ertel die journalist was en het systeem met zijn pen aanvocht. Het resultaat: hij belandde in de gevangenis en werd gemarteld. Opvallend: Selda schreef ooit het politiek getinte nummer ‘Yaz Gazeteci Yaz’ ofte: ’Schrijf, journalist, schrijf’. Beide songs klinken actueler dan ooit.

GRIME

Hoewel grime – zeg maar: de rauwe Londense underground variant van rap – reeds opdook rond de eeuwwisseling, lijkt het genre de afgelopen twee jaar aan de rand van de Europese doorbraak te staan. Vaandeldrager Skepta haalde in ’16 zowaar de prestigieuze Mercury Prize Award binnen en Stormzy’s debuut ‘Gangs Signs & Prayer’ was het eerste grime-album dat op nummer 1 belandde in de Britse charts. The Guardian omschreef grime recentelijk nog als ‘The Sound of Protest’ en ‘The Most Vital Political Music Around’. Zo zegt Skepta over zichzelf: "I’m not a rapper. I’m an activist" en steunt Stormzy openlijk Labour Party-leider Jeremy Corbyn. Hun tweets richting David Cameron over Syrische luchtaanvallen waren voer voor politiek debat. Tijd dus voor een heus grime-minifestival!Enter AJ Tracey, de 23-jarige West-Londense rapper die in 2016 door het Britse Independent werd getipt als ‘one to watch’ en die verwachting een jaar later al wist in te lossen met een internationale tournee. Hij combineert zijn oprechte beats met vlijmscherpe humor en Londense street language en neemt een duidelijk maatschappijkritisch standpunt in. Zo schaarde hij zich openlijk achter de campagne van Jeremy Corbyn. Waarover hij zei: "The Labour Party strongly support the youth in following their dreams and giving people a chance. In my opinion we need a Labour government to give young people a hope, a chance for their future and I genuinely believe that Corbyn is the man to do it."

BBC Sound of 2017 nominee Nadia Rose - tevens het nichtje van Stormzy - gooide hoge ogen met haar debuut ‘Highly Flammable’. Ze ligt aan de basis van een nieuwe golf van vrouwelijke MC’s en valt op in de grimescene met haar authentieke, eigen sound. The Fader beschreef haar als ‘the sharp-tongued joker who can’t be stopped’

De Brits-Nigeriaanse Flohio spuwt rauwe, pittige en poëtische rhymes. Ze maakte haar formidable intrede met de single ‘SE16’ die geproducet werd door het Londense duo God Colony en waarvan de videoclip geregisseerd werd door de excentrieke GAIKA. Op dit moment werkt ze aan haar debuutalbum.

PUNKICONEN & WORKING CLASS HEROES

Onmogelijk om rond de associatie protest en punk heen te fietsen. Het genre dat zich in de US reeds in de tweede helft van de jaren ’60 / eerste helft van de jaren ‘70 manifesteerde (MC5, The Velvet Underground, The Stooges, Ramones,...) en pas in de tweede helft van de jaren ’70 in de UK explodeerde met uiteraard The Sex Pistols, The Clash, Crass ...

Enter PATTI SMITH, the godmother of punk, die met haar debuut ‘Horses’ in ’75 één van de ultieme punkklassiekers schreef. Met ‘People have The Power’ (’88) schreef ze zowaar een (protest)anthem en met protestsongs als ‘Qana’ (over een Israelische aanval op de gelijknamige Libanese stad) en ‘Without Chains’ (over de Turkse Murat Kurnaz die jarenlang vastzat in Guantánamo Bay) drukt ze zich vaak uit in politieke statements. In AB gaat ze zowaar voor een concerthattrick.

Enter PUBLIC IMAGE LTD ofwel loudmouth John Lydon. Met The Sex Pistols, een directe aanval op het establishment, schreef hij zonder meer punkgeschiedenis. Zijn band werd verbannen van podia en TV-shows. Met ‘God Save The Queen’ en ‘Anarchy in the Uk’ vuurde hij muzikale clusterbommen af op de Engelse regering in een destijds kapot Engeland. Ook met Public Image Ltd – die dit jaar hun 40ste verjaardag vieren – schreef hij politiek geladen songs als ‘Rise’, een anthem tegen de apartheid in Zuid-Afrika. Live klinkt PiL nog steeds als één brok ingehouden woede.

Enter CRASS – het collectief dat STEVE IGNORANT samen met Penny Rimbaud oprichtte in ’77 - die nog steeds dé ultieme anarcho-punkband ever is! Hun muziek was het equivalent van verzet, politiek activisme en directe actie. De songs van Crass waren in essentie politieke commentaren waardoor ze vaak (on)gewild botsten met overheidsinstanties. De release van de godslasterlijke single ‘Asylum’ leidde tot een onderzoek van Scotland Yard die de band kwam opzoeken. De release van de singles ‘How Does It Feel? (to Be the Mother of a Thousand Dead)’ en ‘Sheep Farming in the Falklands’ waren een aanklacht tegen de Falklands-oorlog die tot vragen in het parlement leidde. Crass zat tevens achter de zogenaamde Thatchergate-tapes: gemanipuleerde tapes over een zogenaamd gesprek tussen Margaret Thatcher en Ronald Reagan die gelekt werden en tot beschuldigingen leidde van The Sunday Times aan het adres van de KGB.

Enter – daar zijn ze weer - SLEAFORD MODS. Het duo is niet enkel schatplichtig aan Crass – check: hun muzikale rauwheid en working class ideologie - maar tevens diehard fan. Noem hen gerust de hedendaagse punkversie van Crass.

Enter tot slot folktroubadour en working class hero BILLY BRAGG. In ’78, tijdens een concert in het kader van de Rock Against Racism-campagne van zijn helden The Clash, besefte Bragg dat politiek en pop perfect hand in hand konden gaan. Zowat zijn hele carrière is Bragg betrokken geweest bij politieke bewegingen. Wat zich uiteraard reflecteert in zijn songs. Befaamde socialistische anthems kregen de Bragg-treatment mee, zoals de ‘The Internationale’ of ‘The Red Flag’. Ook songs als ‘Rumours Of War’ (naar aanleiding van de Golfoorlog), ‘There Is Power in a Union’ of anti-oorlog inspired ‘Island of No Return’ bulkten van weloverwogen statements.

Bragg over zijn politiek activisme: "I don't mind being labelled a political songwriter. The thing that troubles me is being dismissed as a political songwriter." Op vraag van AB plukt Billy Bragg uit zijn klassieke albums 'Life's a Riot with Spy vs Spy' (’83), 'Brewing up with Billy Bragg' (’84), 'Talking with the Taxman about Poetry' (’86) en ‘Workers Playtime' (’88). Nooit klonk protest zo puur en eerlijk.

MUZIKALE GRENZE(N)LOOSHEID

In tijden waarin Donald Trump de Mexicaanse Muur wil bouwen (en tegelijkertijd met zijn immigratiebeleid zélf grensoverschrijdend gedrag vertoont), Europa zijn grenzen sluit als ongepast antwoord op de vluchtelingenstroom en het Vereningd Koninkrijk Europa de rug toekeert, manifesteerde zich in muziekmiddens net het tegenovergestelde. Muziek werd grenze(n)loos.

Enter AMMAR 808 & THE MAGHREB UNIT, het gloednieuwe project van de in Brussel residerende producer/musicoloog Sofyann Ben Youssef (cfr. Kel Assouf). Met Ammar 808 combineert hij zijn liefde voor traditionele Maghrebmuziek en zware subbass. Sofyann vezamelde rond zich een aantal krachtige stemmen over de landsgrenzen (Tunesië, Algerije en Marokko) heen waardoor hij symbolisch de (artificiële) postkoloniale grenzen wil wegwerken.

Enter de wondere sonische wereld van NON Worldwide! Een collectief met Afrikaanse roots dat electronisch experiment vooropstelt. Hun missie: "A rejection of mass culture and existing political conditions". NON Worldwide werd opgericht door de in de US residerende Chino Amobi (wiens roots te traceren zijn tot in Nigeria), de vanuit Londen opererende Belgisch/Congolese Nkisi en de Zuid-Afrikaanse activist Angel-Ho. The Velvet Underground én New York: dat was transparant. NON Worldwide linkt drie continenten aan elkaar.

Enter SLEAFORD MODS, ‘The angriest/most political band in Britain’ (The Guardian), die met hun furieuze mix van (post)punk, rap, rant en kapotte dancebeats geen blad voor de mond nemen. Het gevecht van Sleaford Mods is de strijd tegen Brexit, de onberekende (sic) zet van Engeland.

BLACK LIVES MATTER

De Black Lives Matter beweging werd rond ’13 opgericht als reactie op het politiegeweld in de US. De beweging vond veel weerklank bij artiesten en leverde ironisch genoeg superbe protestsongs op als Beyonce’s ‘Freedom’, Kendrick Lamar’s ‘Alright’ en Miguel’s ‘How Many’: “I'm tired of human lives turned into hashtags and prayer hands/I'm tired of watching murderers get off.”

Enter BONAVENTURE, het alterego van producer met Congolese roots Soraya Lutangu. Haar muziek is ronduit confronterend te noemen waarbij thema’s als institutioneel racisme en onderdrukking centraal staan. Bonaventure: “I don’t do music for a hobby. I’m just preparing weapons to be able to talk to white people.” Songs als ‘Supremacy’ (met indringende samples van rapper/activiste Sister Souljah) en ‘Diaspora’ spreken boekdelen.

Enter het free jazz/spoken word project IRREVERSIBLE ENTANGLEMENTS, de band rond MOOR MOTHER, volgens The Wire ‘the most radical Afrofuturist artist to emerge for years.’ Het project ontstond tijdens een protestactie in ’15 onder de noemer Musicians Against Policy Brutality en klinkt als het moderne muzikale equivalent van Archie Shepp’s ‘Blasé’ of ‘Poem For Malcolm’ (beiden uit ’69) die op hun beurt de liefde voor Malcolm X uitschreeuwden. In het ‘Jaar Van De Contestatie’ kan protest onmogelijk nóg rauwer klinken.

Lees meer Lees minder

The Sound of Protest nieuws

The Sound of Protest – Grime

Deze rauwe rap uit Londen sluit perfect aan bij het Jaar van de Contestatie.

Lees
Stories
The Sound of Protest – Punkiconen & working class heroes

Ontdek het meest rebelse thema van Het Jaar van de Contestatie.

Lees
Stories
The Sound of Protest – Muzikale Grenze(n)loosheid

Het Jaar van de Contestatie wordt verder uitgebreid met dit 3de thema.

Lees
Stories

Mobiliteit

Onze concerten stoppen meestal om 22u30: zo geraak je nog thuis met de laatste trein!

Plan je route

Honger voor het concert?

Eet iets in ons AB Café & Resto. Smakelijk!

Reserveer je tafel

Bestel nu al je drankjetons

Zo hoef je niet aan te schuiven maar kan je meteen naar de bar.

Bestel